مقالات

نکات مهم پس از ترخیص در جراحی تعویض مفصل لگن

جراحی تعویض مفصل لگن

مراقبت‌های پس از جراحی تعویض مفصل لگن نقش بسیار مهمی در بهبود نتیجه عمل، کاهش درد، پیشگیری از عوارض و بازگشت بیمار به زندگی روزمره بدون محدودیت دارد. رعایت دقیق توصیه‌های پزشک و کادر درمانی، به‌ویژه در هفته‌ها و ماه‌های ابتدایی پس از عمل، ضروری است. در ادامه مهم‌ترین نکات مراقبتی پس از ترخیص توضیح داده شده است.

نحوه راه رفتن در خانه

پس از ترخیص، لازم است به‌صورت منظم در خانه راه بروید، اما این فعالیت باید کنترل‌شده و تدریجی باشد. توصیه می‌شود چرخه‌ای منظم از استراحت، نشستن و راه رفتن داشته باشید. به‌عنوان مثال، پس از یک ساعت استراحت، حدود ۱۰ دقیقه بنشینید، سپس ۱۰ دقیقه راه بروید و دوباره ۱۰ دقیقه بنشینید و در نهایت به تخت بازگردید. به‌مرور زمان می‌توان مدت نشستن و راه رفتن را افزایش داد.

در روزهای ابتدایی پس از جراحی، خطر زمین خوردن بیشتر است؛ بنابراین حتماً با کمک همراه حرکت کنید. هنگام راه رفتن با واکر، ابتدا واکر را جلو بگذارید، سپس پای عمل‌شده را حرکت دهید و در انتها پای سالم را جلو بیاورید.

پیشگیری از زخم بستر پس از ترخیص در جراحی تعویض مفصل لگن

در افراد سالمند یا بیمارانی که تحرک کمتری دارند، مراقبت از زخم بستر بسیار مهم است، به‌ویژه در ناحیه باسن، پشت و پاشنه پاها. تغییر وضعیت بدن هنگام خواب، جلوگیری از تماس طولانی‌مدت قسمت‌های برجسته استخوانی با تخت و خشک نگه داشتن پوست اهمیت زیادی دارد.

برای کاهش خطر زخم بستر می‌توان از پودر تالک، تهویه مناسب پوست، استفاده از تشک‌های مواج در بیماران کم‌تحرک و مراقبت از نواحی دارای ساییدگی یا زخم سطحی استفاده کرد. هنگام خواب، بهتر است یک حوله به‌صورت رول‌شده زیر مچ پا قرار دهید تا پاشنه پا با تخت تماس مستقیم نداشته باشد و دچار قرمزی یا زخم نشود.

بالا و پایین رفتن از پله

در صورت نیاز به استفاده از پله، رعایت ترتیب صحیح بسیار مهم است. برای بالا رفتن از پله، ابتدا پای سالم و سپس پای عمل‌شده را روی پله بگذارید. برای پایین آمدن، ابتدا پای عمل‌شده و سپس پای سالم حرکت داده می‌شود. این روش فشار وارده به مفصل جدید را کاهش می‌دهد.

داروها و تزریقات

تمام داروهای تجویز شده را دقیقاً طبق نسخه پزشک تهیه و مصرف کنید. پیش از ترخیص، داروها را به همکاران پرستاری نشان دهید تا راهنمایی‌های لازم ارائه شود. آمپول کِلِکسان باید حتماً از نوع خارجی تهیه شود.

پانسمان و استحمام

پانسمان شما ضدآب است و پس از ترخیص می‌توانید حمام کنید. این پانسمان تا زمان مراجعه به مطب نیازی به تعویض ندارد. بهتر است از پرستاران درخواست کنید یک پانسمان اضافه در اختیار شما قرار دهند.

پس از ترخیص می‌توانید روزانه حمام کنید، اما حتماً روی صندلی مناسب یا توالت فرنگی بنشینید و با کمک همراه استحمام کنید. مراقب لغزش باشید و از خم شدن به جلو پرهیز کنید.

جوراب ضدترومبوز

پس از جراحی تا یک ماه باید از جوراب‌های ضدترومبوز یا واریس استفاده کنید. بعد از هر یک ساعت استفاده، می‌توانید جوراب‌ها را به مدت دو ساعت خارج کنید. جوراب‌ها قابل شست‌وشو هستند، اما برای پوشیدن آن‌ها حتماً از همراه کمک بگیرید.

بازگشت به منزل

برای بازگشت به منزل، بهتر است روی صندلی جلو خودرو بنشینید و تنها یک کوسن کوچک روی صندلی قرار دهید تا وضعیت نشستن مناسب باشد.

فیزیوتراپی و کنترل تورم

جلسات فیزیوتراپی از روز بعد از ترخیص بلافاصله آغاز می‌شود. برای هماهنگی جلسات، حتماً با منشی مطب تماس بگیرید.
برای کاهش تورم، استفاده از کیسه آب گرم روی عضو عمل‌شده ممنوع است و توصیه می‌شود از کیسه یخ استفاده شود.

مراقبت برای پیشگیری از دررفتگی مفصل

تعویض مفصل لگن نیازمند رعایت احتیاطات خاصی برای جلوگیری از دررفتگی مفصل است. در هفته‌های اول پس از عمل، مراقب زمین خوردن باشید. نشستن روی سطوح کوتاه و نرم تا چند ماه ممنوع است. صندلی، تخت و توالت فرنگی باید ارتفاع مناسبی داشته باشند، به‌طوری که هنگام نشستن، مفصل ران بالاتر از زانوها قرار گیرد.

از نشستن روی مبل‌های خیلی نرم که فرو می‌روند خودداری کنید. هنگام نشستن و بلند شدن، پای عمل‌شده را کمی جلوتر قرار دهید تا وزن بیشتری روی پای سالم وارد شود. همچنین حداقل تا یک سال نشستن یا خوابیدن روی زمین و استفاده از توالت ایرانی ممنوع است.

ممنوعیت خم شدن به جلو

در حالت نشسته، ایستاده یا خوابیده، از خم شدن به جلو اجتناب کنید. زاویه بین تنه و پاها نباید کمتر از ۹۰ درجه شود. رعایت این نکته نقش مهمی در پیشگیری از دررفتگی مفصل دارد.

زمان مراجعه به مطب 

برای کنترل پس از عمل، معاینه و کشیدن بخیه‌ها، معمولاً دو تا سه هفته پس از جراحی باید به مطب مراجعه کنید، اما بهتر است زمان دقیق را به‌صورت موردی از جراح خود سؤال نمایید.